Recèrca

sus 3
Tipe : Òbra
Cada an, aprèp gaireben tres meses de festivitats cada fin de setmanas, lo carnaval de Limós s'acaba amb coma apogèu la nuèch de la Blanqueta. Aquel dimenge a mièjanuèch carnaval, que demorèt totas aquelas setmanas sus la plaça de la Republica, es jutjat.

Aquel jutjament s'acaba totjorn per la meteissa senténcia : es condemnat a perir per las flambas.

 

Tèxtes de jutjaments del carnaval de Limós

 

De las annadas 1970 fins a las annadas 2010 la revista trimestrala La Beluga de Limós publiquèt cada an lo jutjament del carnaval de Limós de l'annada en cors.
Avèm doncas aquí un accès dirècte a un còrpus de tèxtes umoristics, satirics e politics.
En efièch, aqueles jutjaments permeton de reglar en plaça publica totes los problèmas de la societat limosenca de l'annada passada. Qualques còps es complicat de comprene e d'explicar las allusions, los noms de vilatges o de personas, per de que fan referéncia a de luòcs, de personatges o d'eveniments locals. Mas aqueles jutjaments permeton tanben de faire un recapitulatiu dels eveniments internacionals e nacionals màgers de l'annada. Carnaval es invariablament acusat de totes los mals, quin qu'en siá lo nivèl, local, nacional o internacional, jutjat colpable e executat.
Fòra de çò qu'es contat dins aquestes tèxtes e l'importància que representan dins lo debanament del carnaval, l'interès d'aqueste còrpus es tanben dins la lenga emplegada. En efièch, foguèron totes escriches en occitan e tradusits en francés. Ne'n donam pas aquí que lor version occitana. Mas a mesura que las annadas passan es interessant de remarcar que los autors, anonims, mesclèron de mai en mai los francés a l'occitan. Aital dins los tèxtes de las darrièras annadas de publicacion se tròba de mai en mai de francés dins lo tèxte en occitan.

 

Veire totes los jutjaments del carnaval de Limós disponibles sus Occitanica :

Mise en ligne : 17/01/2020
Tipe : Libre / Data : 184.
Louis Vestrepain (1809-1865), sabatièr e poèta-obrièr tolosenc, dona aquí un jutjament de carnaval, jos lo nom de Jutjoment de Capcarrat. Aquela fèsta, sas manifestacions e rituals èran l'una de las sorsas màgers d'inspiracion de sos escriches. Lo jutjament es seguit de la cançon La Coucudo et Capcarrat.
Mise en ligne : 16/01/2020
Tipe : Libre / Data : 1898
En 1897, Montpelhièr cremava Gargantua Ièr a l'escasença de las festivitats de Carnaval. L'annada seguenta, lo carnaval de la capitala erauresa metiá a l'onor son esposa, Dona Gargamella, que son procès veniá conclure la fèsta.
Mise en ligne : 16/01/2020
Tipe : Libre / Data : 1897
Jutjament de M. Carnaval a Montpelhièr en 1897, comprenent en darrièra pagina la cançon Adiu paure Carnaval.
Mise en ligne : 16/01/2020
Tipe : Libre / Data : 1842

La Bengenço de Bacchus, countro l'émmagrit Carémé, sur la mort de soun amic Carmantran1 (Vengença de Bacus, contra l'emagrit Quaresma, sus la mòrt de son amic Caramentran) es un jutjament de carnaval en vèrs anonim publicat en 1842. Met en scèna lo lenhièr de Carmantran (Caramentran), personatge emblematic de la fèsta de Carnaval en Occitània.

Lo tèxte es construch a l'entorn de l'oposicion de las valors d'opuléncia e d'excès portadas pendent las fèstas de Carnaval per Carmantran, associat aquí a la divinitat romana Bacus, contra la rigor e lo june seguits al moment del periòde de Quaresma (Carémé).


1. (Vengença de Bacus, contra l'emagrit Quaresma, sus la mòrt de son amic Caramentran)

Mise en ligne : 16/01/2020
Tipe : Libre / Data : 1850
Numérisé avec le soutien du CIRDOC
Mise en ligne : 17/01/2020
Tipe : Libre / Data : 1841
Numérisé avec le soutien du CIRDOC
Mise en ligne : 17/01/2020
Tipe : Libre / Data : 1840
Numérisé avec le soutien du CIRDOC
Mise en ligne : 17/01/2020
Tipe : Libre / Data : 1835
Mise en ligne : 17/01/2020
Tipe : Manuscrit / Data : 1867

Lo Tribunal Carniboro de Toulouso es un jutjament de carnaval en un acte redigit per Pierre Trousseu en 1867.
Sabèm pas grand causa d'aquel autor, levat qu'es estat cònsol de la comuna de Cassanhas dins las Pirenèas-Orientalas occitanofònas entre 1892 e 1896.

Lo tèxte met en scèna un jutjament ont l'acusat, Bonifaço Coutoun, se vei reprochar d'èsser somés a sa femna, emai d'èsser batut per ela, çò que comprometriá la « dignitat de l'òme » segon lo tribunal.
Coma dins totes los jutjaments d'aquela epòca los dobles sens e las ambigüitats son nombrosas qu'alimentan lo registre comic sus lo qual lo tèxte es bastit.
Lo jutjament s'acaba sus la declaracion de culpabilitat de l'acusat, condemnat a se deure passejar sus l'esquina d'un ase per las carrièras de la vila lo jorn del dimècres de las Cendres que marca la debuta del Quaresma, periòde de june e d'austeritat.

La significacion de l'apellacion « tribunal carniboro » es incèrta, mentre qu'un grand nombre de tèxtes associats al carnaval de Tolosa del sègle XIX ne pòrten la mencion. Mai d'una ipotèsi, probablament complementàrias, pòdon èsser retengudas per o explicar.
L'apelacion « carniboro » poiriá èsser interpretada literalament dins son sens de « manjaire de carn », lo tribunal marcariá aital una oposicion amb las valors de june seguit per lo Quaresma.
I podèm tanben veire un sens pròche de lo de « maselièr », ont lo ròtle d'aquel tribunal folastre seriá pas que de jutjar colpables totes los acusats que i vendrián èsser presentats.

Mise en ligne : 17/01/2020
sus 3